Türkiye'ye Taşınanlara 20 Yıl Vergi İstisnası: Neyi Kapsıyor, Neyi Kapsamıyor (2026)

Türkiye uzun süre, yurt dışında birikimi olan birinin buraya taşınması için vergi açısından cazip bir yer değildi. Türkiye’de yerleşik sayıldığınız gün, yurt dışındaki kiranız, temettünüz ve faiziniz de beyannamenize giriyordu. 2026’da bu değişti.

4 Haziran 2026’da yayımlanan 7582 sayılı Kanun, Gelir Vergisi Kanununa mükerrer 20/D maddesini ekledi. 4 Temmuz 2026’da yayımlanan 333 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği de uygulamanın usulünü belirledi. Özü şu: Türkiye’ye yeni taşınan kişinin yurt dışından elde ettiği gelir 20 yıl gelir vergisinden istisna.

Düzenleme cömert ama iki yerde dar. Bu yazı o iki yeri anlatıyor: Türkiye’de yapılan işin kazancı istisnaya girmiyor, başvuru süresi de kaçırılınca telafisi yok.

Kimler yararlanabiliyor

Üç şart var:

1. 1 Ocak 2026’dan itibaren Türkiye’de yerleşmiş sayılmak. Yerleşme, Gelir Vergisi Kanununun 4. maddesine göre belirleniyor: ikametgâhı Türkiye’de olmak ya da bir takvim yılında Türkiye’de devamlı olarak altı aydan fazla oturmak. Başvuru tarihinde de yerleşik olmak gerekiyor.
2. Yerleşmeden önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgâh olmaması. 2026’da yerleşen için bu yıllar 2023, 2024 ve 2025.
3. Aynı üç yılda Türkiye’de vergi mükellefiyeti olmaması.

Vatandaşlık şart değil. Yurt dışında yıllarını geçirip dönen bir Türk vatandaşı da, Türkiye’ye ilk kez gelen bir yabancı da aynı şartlara bakıyor.

Tebliğ’in örnekleri, üç yıllık testin nerede kırıldığını netleştiriyor:

• Kira, temettü, faiz ve değer artışı engel değil. Yerleşmeden önce Türkiye’deki evinden kira geliri alıp beyanname vermiş biri yine yararlanabiliyor.
• Ücret engel. Önceki üç yıl içinde Türkiye’de tek işverenden, tamamı tevkif yoluyla vergilenmiş ücret almış olmak, beyanname hiç verilmemiş olsa bile belgeyi engelliyor.
• Ticari kazanç engel. Önceki üç yılın birinde Türkiye’de ticari kazanç mükellefiyeti olan kişi yararlanamıyor.
• Yılın bir kısmı da sayılıyor. Tebliğ’deki örnekte 10 Kasım 2024’te Türkiye’den ayrılan kişi 2024 için yerleşik kabul ediliyor ve 2027’de döndüğünde belge alamıyor.

İstisna yalnız gerçek kişiler için. Kurumlar vergisi mükellefleri, yani şirketler, yararlanamıyor.

Başvuru süresi: telafisi olmayan kısım

İstisna kendiliğinden işlemiyor. Tarh işlemlerine yetkili vergi dairesine başvurup “Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlar İçin İstisna Belgesi” almak gerekiyor.

Türkiye’de yerleşmiş sayıldığınız dönem	Son başvuru tarihi
Ocak – Ekim	Aynı takvim yılının son günü
Kasım – Aralık	İzleyen takvim yılının şubat ayı sonu

Tebliğ bu süre konusunda katı. Örneklerden birinde 2 Mart 2028’de yerleşen kişi bütün şartları sağlıyor ama 2030’da başvurduğu için belge alamıyor. Sonradan başvuru ya da süre uzatımı öngörülmemiş.

Vergi dairesi başvuruda üç şeyi kontrol ediyor: son üç yılda ikametgâh ve mükellefiyet olup olmadığı, bugün yerleşik sayılıp sayılmadığınız ve başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı.

Neyi kapsıyor, neyi kapsamıyor

Kanunun ifadesi “Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratlar”. Paranın nereden geldiğine değil, gelirin nerede elde edildiğine bakılıyor. Bu ayrım, sitenin okurlarının büyük kısmı için düzenlemenin asıl sınırı.

Gelir	20/D kapsamında mı?
Yurt dışındaki gayrimenkulün kira geliri	Evet
Yurt dışındaki şirketten alınan kâr payı	Evet
Yurt dışındaki banka faizi, fon ve hisse getirisi	Evet
Türkiye’deki gayrimenkulün kira geliri	Hayır
Türk şirketinden alınan kâr payı	Hayır
Türkiye’den yurt dışındaki müşteriye verilen hizmetin kazancı	Hayır
Yurt dışındaki işverenden alınan ama Türkiye’de çalışılarak kazanılan ücret	Hayır

Son iki satır en çok karışan kısım. Tebliğ bunu bir örnekle açıkça söylüyor: istisnadan yararlanan bir mühendis, Türkiye’deyken yurt dışındaki müşterilerine danışmanlık veriyor. Bu serbest meslek kazancı istisna kapsamında değil, çünkü hizmet Türkiye’de veriliyor.

Yani Türkiye’ye taşınıp yurt dışındaki müşterilerine buradan çalışmaya devam eden bir yazılımcı ya da danışman, iş gelirini 20/D ile vergisiz hâle getiremiyor. Onun için geçerli araçlar değişmedi: şartları sağlıyorsa hizmet ihracı kazanç indirimi, yurt dışındaki bir işverenin bordrosundaysa GVK 23/1-14’teki döviz ücret istisnası. İkisinin farkı freelancer vergi rehberinde anlatılıyor.

Yurt dışı şirketinin kâr payı için ayrı bir not: istisna kişinin aldığı kâr payını kapsıyor, şirketin kendi kazancını değil. Yurt dışındaki şirketinizi fiilen Türkiye’den yönetiyorsanız şirketin iş merkezi Türkiye’ye kayabilir ve şirket Türkiye’de kurumlar vergisi mükellefi hâline gelebilir. Bu risk 20/D’den bağımsız olarak duruyor. Ayrıntısı yurt dışında şirket, Türkiye’den yönetim yazısında.

Beyanname, gider ve yurt dışında ödenen vergi

İstisna kapsamındaki gelir için yıllık beyanname verilmiyor. Türkiye’deki başka bir gelir için beyanname veriliyorsa, yurt dışı geliri o beyannameye de yazılmıyor. Tebliğ’in örneğinde İstanbul’daki evinden kira ve Türk şirketinden temettü alan kişi, bunları beyan ediyor; İspanya’daki şirketten gelen temettüyü ve Monako’daki evin kirasını beyannameye koymuyor.

İki sonucu var:

• İstisna gelire ait gider ve maliyetler düşülemiyor. Yurt dışındaki gayrimenkulün finansman maliyeti gibi giderler, Türkiye’deki vergiye tabi gelirden indirilemiyor.
• Yurt dışında ödenen vergi mahsup edilemiyor. Gelir Türkiye’de vergilenmediği için orada ödenen vergi de Türkiye’deki gelir vergisinden düşülmüyor.

Veraset vergisinde %1

Bu kısım Tebliğ’de geçmiyor ama aynı Kanunda var. 7582 sayılı Kanunun 2. maddesi, Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 16. maddesine bir fıkra ekledi: 20/D istisnasından yararlananlar için, istisna süresi içinde gerçekleşen veraset yoluyla mal intikalinde vergi oranı %1.

Veraset yoluyla intikalde bugün uygulanan tarife %1’den başlayıp %10’a kadar çıkan artan oranlı bir tarife. Hüküm yalnız veraseti kapsıyor; sağlararası ivazsız intikaller, yani bağışlar, bu fıkranın konusu değil.

Belgeyi aldıktan sonra yurt dışında uzun kalırsanız

Tebliğ bu durumu tek bir paragrafla geçiyor ve en sık sorulacak soruların bir kısmını açık bırakıyor. Önce netleşen kısım.

Türk hukukunda ölçüt 183 gün değil

“183 gün” kuralı Türk iç hukukundan değil; çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarından ve başka ülkelerin mevzuatından geliyor. Gelir Vergisi Kanununun 4. maddesi iki ayrı yol tanıyor ve birini sağlamak yeterli:

• İkametgâhın Türkiye’de olması (Medeni Kanundaki anlamıyla: kişinin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yer),
• Bir takvim yılında Türkiye’de devamlı olarak altı aydan fazla oturmak. Kanun, geçici ayrılmaların bu süreyi kesmediğini de ayrıca yazıyor.

Bu yüzden “yılın 183 gününden fazlasını yurt dışında geçirdim, artık yerleşik değilim” sonucu tek başına doğru değil. İki ayrı durum var.

Durum 1: Yurt dışında uzun kaldınız ama ikametgâhınız Türkiye’de

Eviniz, aileniz ve işlerinizin merkezi Türkiye’deyse, yılın büyük kısmını dışarıda geçirseniz de Türkiye’de yerleşik sayılmaya devam edersiniz. İstisna sürer; Türkiye açısından değişen bir şey yok.

Risk karşı tarafta: kaldığınız ülke, kendi kurallarına göre sizi mukim sayıp dünya gelirinizi vergilendirebilir. 20/D Türkiye’nin vergilendirmemesini sağlıyor, başka bir ülkenin vergilendirmesini engellemiyor. İki ülke de sizi mukim sayarsa hangisinin öncelikli olduğunu aradaki çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması belirliyor: daimi mesken, hayati menfaatlerin merkezi, genellikle yaşanan yer, vatandaşlık sırasıyla. Yurt dışında ödenen vergi Türkiye’de mahsup da edilemediği için bu senaryo, istisnanın sağladığı avantajı tamamen ortadan kaldırabilir.

Durum 2: İkametgâhınızı taşıdınız ve Türkiye’de altı aydan az kaldınız

Bu durumda Türkiye’de yerleşik olmaktan çıkarsınız ve dar mükellef olursunuz. Tebliğ’in 6. maddesi bu durumu genel kurala bırakıyor: istisna belgesi aldıktan sonra Türkiye mukimi olmaktan çıkanlar, yerleşik olmayan herkes gibi yalnız Türkiye’de elde ettikleri gelir üzerinden vergilenir. Yurt dışı geliriniz zaten Türkiye’de vergilenmez.

Yani ayrılmak geçmişe dönük bir yük doğurmuyor. Geçmişe dönük vergi ve ceza, şartların baştan sağlanmadığı ortaya çıkarsa gündeme geliyor. Tebliğ’in örneğinde belge aldıktan sonra yapılan incelemede, kişinin önceki yıllarda kayıt dışı ticari faaliyeti tespit ediliyor. Belge yerleşme tarihinden itibaren iptal ediliyor ve beyan edilmeyen yurt dışı kazançların vergisi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle birlikte isteniyor.

Açık kalan üç soru

Kanun ve Tebliğ şu üç konuda bir şey söylemiyor:

1. Dışarıda geçen yıllar 20 yıldan düşer mi? Kanun “yirmi yıl boyunca” diyor ve sürenin durmasına dair bir hüküm içermiyor. Benim okumam, sürenin takvim üzerinden işlemeye devam ettiği ve yurt dışında geçen yılların 20 yıldan düştüğü yönünde. Ancak idarenin bu konuda açıklaması yok.
2. Geri döndüğünüzde belge kendiliğinden geçerli mi, yeni başvuru mu gerekiyor? Tebliğ, belgenin iptalini yalnız şartların baştan sağlanmadığı durum için düzenliyor. Yerleşiklik sona erdiğinde belgenin durumu belirsiz.
3. Üç yıldan uzun dışarıda kalıp dönen biri için yeni 20 yıl başlar mı? Lafzen yeni yerleşme yeni bir üç yıllık teste bakıyor. Ancak dışarıdayken Türkiye’de ücret ya da ticari kazanç gibi engelleyici bir gelir nedeniyle dar mükellefiyetiniz varsa, bu testin nasıl uygulanacağı belli değil.

Yurt dışında uzun süre kalmayı ya da bir süreliğine taşınmayı planlıyorsanız, bu kararı vermeden önce kendi durumunuz için Gelir İdaresinden özelge almak doğru yol. Özelge, idareyi somut olayınız için bağlayan yazılı görüş. Belirsiz bir hükme 20 yıllık bir plan kurmadan önce alınmaya değer.

Taşınmadan önce kontrol listesi

• Son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgâhınız oldu mu? Yılın bir kısmı da sayılıyor.
• Aynı yıllarda Türkiye’de ücret ya da ticari kazanç nedeniyle mükellefiyetiniz oldu mu? Kira, temettü, faiz ve değer artışı engel değil.
• Yerleşme tarihiniz hangi aya düşüyor? Başvuru süreniz buna göre yıl sonu ya da şubat sonu.
• Türkiye’ye taşındıktan sonra işinizi buradan mı yapacaksınız? O gelir 20/D kapsamında değil; ayrıca planlanması gerekiyor.
• Yurt dışındaki şirketinizi buradan yönetecek misiniz? Şirketin iş merkezi riski ayrıca değerlendirilmeli.
• Yılın bir bölümünü başka bir ülkede geçirecek misiniz? O ülkenin mukimlik kuralına ve aradaki anlaşmaya bakılmalı.

Bu kontrolleri yerleşme tarihinden önce yapmak, sonradan düzeltmeye çalışmaktan çok daha kolay. Başvuru süresi kısa ve kaçırıldığında telafisi yok. Durumunuzu birlikte gözden geçirmek isterseniz ilk görüşme için buradan yazabilirsiniz; dosyayı gördükten sonra yazılı teklif gönderiyorum.

Kaynaklar

• 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 2. madde (VİVK 16), 4. madde (GVK mükerrer 20/D) ve 14. madde (yürürlük) — Resmî Gazete, 4 Haziran 2026, sayı 33270
• Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 333) — Resmî Gazete, 4 Temmuz 2026, sayı 33300; tebliğ metni ve istisna belgesi örneği Gelir İdaresi Başkanlığı
• 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, 3., 4., 5. ve 6. maddeler (tam ve dar mükellefiyet, yerleşme) — Mevzuat Bilgi Sistemi

---

Bu yazı 2026 mevzuatını yansıtır ve genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ya da vergisel danışmanlık yerine geçmez. Yerleşiklik ve gelirin nerede elde edildiği somut olayın koşullarına bağlıdır; karar vermeden önce kendi durumunuzu bir meslek mensubuyla değerlendirin.